Diecezja Świdnicka, Metropolia Wrocławska
Rzymskokatolicka Parafia Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny

Bardzkie organy

1468568011358_16_24798_aW Imię Przenajświętszej Trójcy: Boga Ojca, Syna i Ducha Świętego, Amen.

Dnia dzisiejszego, zgodnie z poniżej zamieszczoną datą, sporządzono niniejszy kontrakt za pozwoleniem obu stron, który zawarto pomiędzy Pleno Titulo przewielebnym, wielce i szlachetnie urodzonym, wielce uczonym Panem Tobiasem, panującym opatem książęcego klasztoru Ojców Cystersów w Lubiążu i Kamieńcu Ząbkowickim, Prałatem i wielce wielmożnym Panem oraz reprezentującym drugą stronę Szlachetnym Panem Franzem Eberhardtem, wrocławskim organmistrzem, ustalono następujące uzgodnienia, że ów Pan organmistrz:

Po pierwsze. Nowe, wspaniałe, piękne, w pełni wykończone oraz kompletne organy w kościele bardzkim, które będą doprowadzone do stanu pełnej używalności wybudować i przygotować chce, powinien i zobowiązuje się…

Tak prezentuje się początek umowy dotyczącej powstania bardzkich organów (tłum. ks. Piotr Dębski). W okresie baroku bardzo ważną rolę podczas sprawowania liturgii odgrywał śpiew, chóry, muzyka. Dlatego wielką wagę przywiązywano właśnie do organów. Wszystkie najsławniejsze dziś organy pochodzą z okresu baroku. Nic więc dziwnego, że wspaniały kościół w Bardzie musiał mieć równie wspaniałe organy. Są one jednym z najbardziej interesujących i najpiękniejszych elementów wyposażenia Sanktuarium. Zbudował je w 1759 roku wspomniany wyżej Franz Josef Eberhardt z Wrocławia na zlecenie opata kamienieckiego, Tobiasa Stuscha. Rzeźby stanowiące dekorację organów wykonali Heinrich Hartmann, bardzki snycerz, wraz z synem Johannem Nepomukiem. Nie jest prawdą, że bardzki instrument został sfinansowany przez pruskiego króla, Fryderyka II, jak chciałoby to widzieć jedno z podań. Opłaty związane z powstaniem organów pokryli w całości cystersi, w dodatku za kwotę sześciokrotnie większą niż przewidywała umowa z organmistrzem (na instrument przeznaczono 18000 talarów!).

Video, Dźwięki historii, bardzkie, barokowe organy z 1759 r.: https://www.youtube.com/watch?v=5Bjhh0_oeC0

Organy liczą 50 głosów (3567 piszczałek). Można je śmiało zaliczyć do najokazalszych instrumentów z epoki schyłkowego baroku na Dolnym Śląsku. Ze względu na strukturę wewnętrzną, wielkość oraz unikatowy wystrój zewnętrzny, są instrumentem wyjątkowo cennym, zarówno w skali krajowej jak i europejskiej, zachwycając tak walorami dźwiękowymi, jak i samym widokiem. W bardzo bogatym prospekcie wyróżnia się grupa przedstawiająca wniebowzięcie Najświętszej Marii Panny. Maryja stoi w obłokach z jedną ręką uniesioną, a drugą spuszczoną, w rozwijanym płaszczu, który podtrzymują dwaj aniołowie. W kręgu zaś chmur i promieni widać postać Boga Ojca oraz obnażonego do połowy Chrystusa. Nad nim unosi się Duch Święty w postaci gołębicy. Uwagę zwracają również grupy aniołów grających na różnych instrumentach.

Video, na bardzkich organach gra Bogdan Tobisz, Bardo 2016 r.: https://www.youtube.com/watch?v=aVY_B7MGN9I

Mówiąc o organach bardzkich należy jeszcze zaznaczyć, że nie jest to już czysty „eberhard”. W 1875 roku świdnicka firma braci Schlag, przeprowadzając remont organów, dokonała pewnych zmian w stosunku do stanu pierwotnego. Modernizacje dotyczyły tak zabytkowej materii brzmieniowej jak również pewnych elementów konstrukcyjnych instrumentu, a mianowicie: wiatrownic, kontuaru oraz traktury. Od tego czasu instrument posiada 990 piszczałek drewnianych oraz 1998 metalowych. Przebudowane organy miały 50 głosów, 3 manuały, sekcję pedałową. Mimo tych zmian, nadal pozostają wysokiej klasy wytworem rzemiosła artystycznego. Należy zaznaczyć, że dekoracja prospektu prawie nie uległa zmianom. W pierwszej połowie XX wieku Ernst Fey wykonał na arkadzie empory i sklepieniach neobarokowe freski.

Video z uroczystość poświęcenia bardzkich organów, po ich remoncie, Bardo 17 sierpnia 2013 r.:

https://www.youtube.com/watch?v=bGinjmAlUKU

Ofiary na utrzymanie bardzkich organów można wpłacać na specjalne konto parafii:

47 9533 1043 2002 0211 6411 0005

„Rewitalizacja zabytkowych organów w kościele Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Bardzie wraz z wykonaniem pochylni dla osób niepełnosprawnych”
Nr umowy: UDA-RPDS.06.04.00-02-065/09
Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską ze środków EFRR w ramach RPO WD na lata 2007-2013.

Ponadto renowacje bardzkich organów dofinansowano ze środków:

Gminy Bardo, Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego oraz prywatnych darczyńców.

Wszystkim darczyńcom składamy serdeczne

Bóg zapłać! 

Znalezione obrazy dla zapytania Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską ze środków EFRR w ramach RPO WD na lata 2007-2013

Znalezione obrazy dla zapytania Renowację dofinansowano decyzją sejmiku i zarządu województwa dolnośląskiegoPodobny obraz